Symboliek


Waar staat dat teken op mijn doek voor?

Vele symbolen op het waxkatoen hebben een  (verborgen) betekenis. Op deze pagina probeer ik zoveel mogelijk hierover te delen. 

 

De betekenissen zijn vrij vertaald en opgeschreven naar aanleiding van verhalen die ik in Afrika heb gehoord over de betekenis van de symbolen, aangevuld met een verzameling aan informatie van internet. 


Schildpad / Tortoise shell 

Het symbool is als de rug van een schildpad. Het geeft de drager van dit symbool bescherming (zoals de schild het dier beschermd). Het staat voor veerkracht, vertrouwen en wijsheid (langzaam maar slim). 

 

Schelp / Shell

De schelp is een van de eerste wax print designs, geproduceerd in Ivoorkust. Uitgegroeid tot een klassieker, kom je de schelp regelmatig tegen in de ontwerpen van waxkatoen. 

Het toont de vleugels van de Garuda vogel, het Indonesische nationale symbool. Het symboliseert hoe Indonesische ontwerpen worden geherinterpreteerd in Afrika. Zo zien de Ghanezen dit symbool als een tros bananen. Het is deel van hun dagelijkse eten. 

De mensen uit Togo noemen het 'de slak die uit zijn schelp komt'. In Togo worden slakken ook veel gegeten. 

 

Al met al zijn er verschillende betekenissen aan te geven. 

Zoals 'Je moet buiten je eigen wereld kijken' dus een soort van 'kom eens uit je bubbel' (er is meer te zien buiten je eigen veilige "schelp")  

maar ook juist; Kijk meer naar jezelf en let niet teveel op wat anderen van je vinden / hoe anderen je zien. 

 

Gye Nyame 

Gye Nyame is een West-Afrikaans Adinkra symbool. 

Het wordt gezien als een van de meest populaire Adinkra symbolen en is dus vaak (klein) terug te vinden in west-afrikaanse waxkatoen ontwerpen. 

Nyame is de God van het Akan-volk in Ashanteland, Ghana. Vrij vertaald betekent het in Akan-taal; "Hij die alles weet en ziet" en "Alwetende, almachtige hemelgod"

Het symbool wordt ook wel geassocieerd met en vertaald als "spiritualiteit" omdat het in heel West-Afrika dus staat voor het 'almachtige'. 

 

In het Twi (Akan-taal) betekent Gye Nyame letterlijk; "Behalve God". Niemand heeft de schepping en creatie van de wereld en de mens gezien, behalve God. 

 

 

 

De waterput / The water well

Het lijkt zo simpel maar het is zo mooi als je weet waar het voor staat. 

Het staat voor het ribbeleffect / de ringen die ontstaan als je een steen of object in het water gooit. 
De puntjes om de cirkel heen staan voor de mensen die verbonden met elkaar en het water, altijd naar de waterbron komen omdat water onze levensbehoefte is.  

 

Grammofoon / Disc / Gramophone  

Dit symbool lijkt op de oude grammofoonplaat / vinyl. 

Ik herinner me nog dat mijn ouders wel een platenspeler in huis hadden maar zeg nou zelf; het is dus een 'oud' symbool wat nog steeds terug komt in de ontwerpen. 

 

De waaier / de vliegenmepper / The Broom / Fly-Whisk / Queue-de-cheval

Het lijkt op een alledaags symbool maar het symboliseert kracht en prestige. Nu vraag je je natuurlijk af waarom. Deze soort waaiers worden gebruikt om muggen en andere vliegen weg te houden bij koningen en traditionele stamhoofden van het Akan volk in Ivoorkust en Ghana. Het ontwerp is voor het eerst gebruikt in 1950. 

Krukje / Stool

Dit krukje zegt indirect; "Als je over me wilt praten, neem een krukje en ga zitten". 
Afrikaanse spreekwoorden hebben meerdere grappige uitdrukkingen met diepere betekenissen. Als je het over iemand wilt hebben, blijf dan niet staan. Het is beter om te gaan zitten, de tijd te nemen en echt te zeggen wat op hart ligt. 

 

Kracht van de zon / Owia Kokroko / Greatness of the sun

Symboliseert vitaliteit en vernieuwing. 
Dit symbool moedigt mensen aan om kracht uit de zon te halen. Om elke dag opnieuw je innerlijke vuur te ontsteken.